Enige tijd terug kwam ik op het wereldwijde web een link tegen van deze documentaire. In deze docu onderzoekt, filmmaker en kunstrecensent Ben Lewis de internationale kunstmarkt. Hij laat critici, verzamelaars en andere kenners aan het woord. En zij komen met een reeks aan verhalen die mij zeker bij zullen blijven. Zo deelt de kunstrecensent van de New York Times dat de bekende namen, waar nu nog steeds miljoenen op wordt geboden niet in het eeuwige lijstje der kunsten terug zullen komen, waar velen volgens mij wel vanuit gaan.

Ben Lewis

‘Je kunt beter op paarden wedden’

Wat mij verder opviel is het ontbreken van echte sprankeling bij de zogenaamde verzamelaars voor het werk dat ze in huis hebben, ze tonen geen enkele emotie als ze het over hun verzameling hebben. Terwijl  ze bijvoorbeeld honderden Warhol’s in huis hebben. En als het om de inhoud gaat komen ze niet verder dan ‘he is my artist’.

‘Er zijn ook zoveel kunstenaars’

In september 2008 bracht een collectie van Damien Hirst meer dan 140 miljoen euro op. Deze veiling vormde het hoogtepunt én het dramatische einde van een tijdperk waarin de prijzen op de markt voor hedendaagse kunst tot ongekende hoogtes stegen.

Hoe ontstond deze luchtbel?

Om de prijzen op peil te houden werd werk van bijvoorbeeld Andy Warhol door grote galeries in New York vast gehouden zodat het leek dat er een tekort aan was. Met als gevolg dat de prijzen hoog blijven. Daarnaast bieden de belanghebbenden van de kunstenaar; verzamelaars en galeries zelf mee om de prijzen hoog te houden. Verder verstrekte veilinghuizen krediet aan bieders voor het kunstwerk dat ze wilde kopen, waardoor de prijzen door het dak gingen. In mijn ogen is dit manipulatie en een soort van kartel vorming. Als dit in een andere bedrijfstak zou gebeuren waar strikte regels zijn en waar meer transparantie is zou Neelie Kroes toch een boete uitdelen.

De afgelopen jaren stegen de prijzen van hedendaagse kunst met 55% tegen bijna 8% van oude meesters, en een gemiddeld doet een kunstwerk 4% per jaar. En als we er nog een aantal andere cijfers naastzetten blijkt hoe bizar de markt in elkaar steekt. In het jaar 2005-2006 stegen de sales in China met 983% en in Rusland tussen 2000-2005 met 2,365% terwijl de aandelenbeurs ‘maar’ 300% doet, even ter vergelijking.

De Chinese schilder Zhang Xiaogang zag zijn werk 6,000 keer over de kop gaan , van $1,000 naar $6m (1999-2008). En het werk dat gekocht werd voor $6m staat ergens in een depot, gewoon te staan tot de tijd verstrijkt.

De Duitse schilder Anselm Reyle was onbekend in 2003, en toen kon je nog een streep schilderij kopen voor €14,000. Nu runt hij een studio met 60 assistanten, dus de ziel is er wel uit. Maar zijn streep schilderijen gaan wel de duur uit voor  €200,000.

Om cijfers te geven voor de gehele kunst markt blijft lastig, feit is wel dat deze in de huidige tijd krimpt. Ondanks positieve berichten over veilingen. Vanaf 2000 groeide de markt voor hedendaags kunst jaarlijks met $4bn als we de CEO van  Christie’s, Ed Dolman mogen geloven.

Bekijk de docu op uitzendinggemist.nl